Soul Stories, Soulfood

Hoe Spruitje de natuur vereeuwigt in glazen bollen

Mossen en varens die oertijden hebben overleefd, vereeuwigd in glazen bollen: de lampen van Spruitje zijn niet alleen prachtig, maar vormen ook een zelfvoorzienend ecosysteem. Daarmee speelt Spruitje op een unieke manier met licht, planten en design. Benieuwd naar hoe dit precies werkt, gingen we op bezoek in de inspirerende loods van Spruitje in Amsterdam. Daar doken we in de wondere wereld van de permacultuur. 

Vol verwondering loop ik de grote loods binnen van Spruitje in Amsterdam Sloterdijk. Door het paarse fluorescerende licht heeft de loods iets weg van een mysterieus laboratorium. De houten bar in een ander deel van de loods – met petrol muren, verschillende kunstwerken en de bekende lampen van Spruitje aan het plafond – zorgt voor een mooi contrast. De stijlvolle glazen lampen geven een zacht licht en zitten vol met mossen en varens. Jonael van der Sloot, oprichter en eigenaar van Spruitje, is nog even aan het bellen. Ruuf, de broer van Jonael, vertelt ondertussen dat de houten bar zelf is gebouwd. Hier geeft hij, onder de naam Spruitje Greens, diners met zelf gekweekte ingrediënten zoals groenten, kruiden en paddenstoelen. Ondertussen zie ik in mijn ooghoeken hoe Fadenka, de zus van Jonael en Ruuf, de Spruitjes zorgvuldig aan het vullen is met aarde en planten.

Honger naar kennis

Ruuf, Fadenka en Jonael komen uit een familie van acht broers en zussen. Jonael’s liefde voor planten en rauwe natuur werd hem al met de paplepel ingegoten. Toen hij zes maanden oud was, emigreerden zijn ouders met gezin naar Argentinië. Daar startten zij een biodynamische boerderij waar Jonael bekend werd met de holistische kijk op de natuur. Op zijn negende verhuisden ze naar Chili, naar een huis omringd met vijftig hectare bos. De ongerepte natuur van Zuid-Amerika is altijd al een grote inspiratiebron voor hem geweest.

Uit de hand gelopen hobby

Planten als varens en mossen die oertijden hebben overleefd, wortels van verschillende groenten die hun eigen gang gaan en zelfvoorzienende ecosystemen begonnen hem steeds meer te boeien. In een kamertje in huis – inmiddels woonachtig in Nederland – leerde Jonael alles over permacultuur en begon hij te experimenteren in huis. Dat liep langzaam uit tot een uit de hand gelopen hobby. Toen hij een kindje verwachtte, moest hij ruimte vrijmaken. Zo ontstond het idee om een geheel eigen ruimte te creëren voor de planten: een zelfvoorzienend ecosysteem in glazen potten.

Een harmonieus ecosysteem

Spruitje combineert licht, natuur en design op een bijzondere manier met elkaar. Eén van de eyecatchers is de Big Brother met een hoogte van 77 cm. Daarnaast zijn de designs ook verkrijgbaar in kleinere varianten. Sommige glazen bollen worden ingekocht, anderen worden geblazen in opdracht van Spruitje. “Dit is heel precies werk. Het verschilt per glasblazer hoe dik het glas is en of de aansluiting wel past”, vertelt Jonael. Ik zie met eigen ogen hoe de enorme glasbollen met de hand worden gevuld. Op een basis van grond, plaatst Fadenka heel zorgvuldig stukjes mos en mooie, kleurrijke plantjes en varens. Deze drukt ze zachtjes aan met zelfgemaakt gereedschap van bamboe en lepels. In het begin krijgen de ecosystemen nog ontkalkt water, later hoeft dit (bijna) niet meer – afhankelijk van de plek waar hij staat. Als je een Spruitje koopt, is hij dus al volledig zelfvoorzienend. De plantjes zijn met grote zorg en kennis uitgekozen; ze zijn afkomstig uit het regenwoud en gewend om te leven van een voedingsarme grond. De micro-organismen in de biologische potgrond is voor deze planten genoeg voeding om van te leven. In harmonie met elkaar creëren ze hun eigen ecosysteem.

De Sustainable Worlds: duurzaamheid als vanzelfsprekendheid

Wat we persoonlijk zo mooi vinden aan Spruitje, is dat ze met hun concept als het ware een wereld in een glazen bol creëren waarin planten met weinig inspanning toch in al hun pracht en praal behouden blijven. “Sustainable Worlds” – zoals ze dit zelf zo mooi noemen. Het werd ons al snel duidelijk dat duurzaamheid voor de broers een vanzelfsprekendheid is, gevoed vanuit een intrinsieke motivatie om respectvol met de natuur om te gaan. Zo is de hele loods verlicht met LED verlichting, gebruiken de broers zo min mogelijk plastic en hergebruiken ze rubberen tonnen – waarin de glazen potten worden vervoerd – om in te kweken. Ook knappen ze oude Spruitjes weer op. Duurzaamheid is voor Spruitje duidelijk niet het doel, maar volledig verweven in de filosofie van het bedrijf.

En er zijn nog zoveel ideeën..

De honger naar kennis en experimenteren is de stille drijvende kracht achter Spruitje. En daarmee is Spruitje Design en Spruitje Greens nooit echt ‘af’. Zo dromen de broers met Spruitje Greens van een eigen restaurant. En met Spruitje Design zijn ze druk met export naar onder andere Duitsland en België. Daarnaast denken ze na over nieuwe ontwerpen, waarin ze verder gaan dan alleen planten. Zo doen ze onderzoek naar de waterwereld, en vragen zich af of een sustainable under-water-world ook mogelijk is. Ze leren over waterplanten, maar ook of deze bepaalde vissen of waterdieren nodig hebben om op zichzelf te kunnen bestaan. Het is dus zeker de moeite waard om de mannen van Spruitje in de gaten te houden.

Iedereen die wil kan in de loods van Spruitje binnenlopen om rond te kijken of gewoon een praatje te maken. “Altijd leuk als mensen hier iets komen ophalen. Ze hebben dan het gevoel van ‘oh oké, waar ben ik nu terecht gekomen?'”. En dat is precies wat Jonael het liefste doet. “Ik heb het altijd leuk gevonden om mensen te doen verwonderen. Vroeger was dat met grapjes of toneel. Nu heeft het de vorm van Spruitje aangenomen”. En dat is gelukt. Vol verwondering loop ik weer naar buiten. Met een hoop kennis en inspiratie rijker. En met nog meer ontzag voor de schoonheid en intelligentie van onze natuur.