Bewust consumeren, Mode, Winkels

Commerciële merken en winkels met duurzame ambities: kan dat?

Kan een commercieel bedrijf met groeiambities ook duurzame ambities hebben? Het is een vraag die me de afgelopen tijd veel heeft bezig gehouden. Als je me dit vijf jaar geleden had gevraagd, had ik steevast “nee” geroepen. Maar inmiddels zie ik het anders.

Door Talita Kalloe | Fotografie: Aukje van Rossum

Laten we eerst het beestje bij de naam noemen. Want ja, er zijn helaas nog steeds genoeg bedrijven die zich ongegeneerd schuldig maken aan Greenwashing. Maar er zitten gelukkig ook grote winkelketens bij waar jij en ik ongetwijfeld wel eens binnen zijn gelopen die veelbelovende duurzame ambities nastreven. En dat is niet voor niets. Want ook ons land heeft duurzame ambities: Nederland wil naar een volledige circulaire economie in 2050. Vanaf 2023 worden modeketens bovendien verantwoordelijk gehouden voor de volledige levenscyclus van hun producten, dus ook voor de inzameling en verwerking van hun afgedankte kleding.

duurzame ambities

Van offshoring naar reshoring

 “Zo werkt C&A aan het afschaffen van de uitverkoop” kopte RTL Nieuws. Ik vond persoonlijk de kop wat overtrokken. Het modebedrijf van één van de rijkste families van Nederland haalde slechts een gedeelte van hun jeansproductie uit lagelonenlanden dichter bij huis: net over de Duitse grens bij Venlo. De jeans worden met robots in elkaar gezet waarmee ze een grote efficiëntie slag wisten te maken. Het is een mooi en veelbelovend verhaal. Maar er zit natuurlijk ook een praktisch en commercieel belang achter. Door de corona pandemie is pijnlijk duidelijk geworden wat de afhankelijkheidsrelatie van grote modebedrijven is geweest die in Azië produceren. C&A kwam vorig jaar nog negatief in het nieuws omdat ze zonder pardon al geproduceerde orders cancelde zonder de fabrieken te betalen voor het al verrichte werk.

Lees ook hoe grote bedrijven misbruik maakten van hun machtspositie tijdens de eerste lockdown

Met de gevolgen van de pandemie en de druk die (eindelijk) vanuit de Nederlandse overheid wordt opgevoerd, is het niet meer dan logisch dat er iets in beweging komt. Waar kledingbedrijven eerst kozen voor offshoring, maakt reshoring nu een opmars. De kleding wordt weer dichter bij huis geproduceerd. Een goed teken, met kansen voor de circulaire economie: kortere lijntjes, kortere levertijden, dichter op de vraag kunnen produceren en beter zicht én grip houden op de volledige levenscyclus van je kleding. Ik kijk uit naar de verdere ontwikkelingen op dit vlak. En zo zijn er meer grote Nederlandse modebedrijven die grote sprongen maken. Zo introduceerde Zeeman vorig jaar het concept RESALE – waarmee ze tweedehands kleding inzamelen en verkopen in samenwerking met Het Goed.

Lees ook: hoe duurzaam is Zeeman?

De Bijenkorf en de Groene Bij

Nog een mooi voorbeeld is de Bijenkorf. Ik was drie jaar geleden al aanwezig bij een expertsessie met De Bijenkorf waarin ik onder de indruk was van hun duurzame ambities. In 2025 wil het bedrijf dat hun collectie voor 100% uit duurzamere producten bestaat. Let daarin op de nuance in het woord: duurzamere. Daarmee zeggen ze dus ook dat de producten nog niet 100% duurzaam zullen zijn. En dat is oké. Het is duidelijk, er is geen sprake van misleiding. Ze zijn volledig transparant over hun strategie en werkwijze en ik heb met eigen ogen gezien hoe hun duurzame ambitie tot in de personeelskantine wordt gecommuniceerd. Een must als je het mij vraagt om een duurzame verandering geloofwaardig te kunnen doorvoeren en te laten beklijven.

Ook helpt De Bijenkorf klanten bij het maken van een duurzamere koopkeuze. Dit doet het bedrijf door middel van De Groene Bij. Door een label met een Groene Bij aan producten te hangen of online in het filter het vakje “duurzaam” aan te vinken, weet je precies welke producten een duurzamere keuze zijn. Producten krijgen een Groene Bij als:

  • ze bestaan uit meer dan 50% gecertificeerde duurzame materialen, het merk een duurzaamheidsstrategie heeft én actief werkt aan het identificeren en voorkomen van negatieve impact op mensen(rechten) en het milieu
  • het product vintage is of tweedehands is (yes, de Bijenkorf verkoopt ook vintage)
  • het een navulproduct is
  • Het een upcycled product is

Het zijn aardig wat criteria, maar het feit dat in 2021 het aantal producten met een Groene Bij al meer dan verdubbeld is, is veelbelovend. Er zit wat mij betreft geen smet op geld verdienen. Het gaat mij er vooral om wat je ermee doet. Hoe groter je marktaandeel, hoe groter de verantwoordelijkheid is die je wat mij betreft mag nemen. De Bijenkorf vind ik daar een mooi voorbeeld van. Dus kan een commercieel bedrijf met groeiambities ook duurzame ambities hebben? Als het bedrijf dit doet op een integere, transparante en geloofwaardige manier, dan is mijn antwoord ja.

Hulp nodig bij je communicatie over je duurzame missie? Kijk dan eens hier

Voorbeelden van duurzame, commerciële bedrijven

Laten we ook niet vergeten dat ook intrinsiek gemotiveerde duurzame bedrijven commercieel kunnen zijn. Kijk bijvoorbeeld naar Patagonia, Reformation of Sézane. En mooie voorbeeld van Nederlandse bodem vind ik Yumeko en Bedaffair – prachtige Nederlandse bedrijven die al meer dan tien jaar innoveren op duurzaamheid en circulariteit in de wereld van bedden en bedgoed en die daarmee blijven groeien. Er zit geen smet op geld verdienen. Het gaat er vooral om wat je ermee doet. Als je een duurzaam businessmodel hebt dat gebaseerd is op groei, dan kun je wat mij bedrijf juíst impact maken.

Lees ook: grote bedrijven met duurzame ambities: greenwashing of een goed teken?